بنیاد عبدالرحمن برومند

برای حقوق بشر در ایران

https://www.iranrights.org
امید، یادبودی در دفاع از حقوق بشر در ایران
یک سرگذشت

جاسم دلنشین

درباره

سن: ۲۸
ملیت: ايران
مذهب: اسلام (سنی)
وضعیت تأهل: مجرد

مورد

تاریخ کشته‌شدن: مرداد ۱۳۷۱ — شهریور ۱۳۷۱
محل: زندان ارومیه، اروميه، استان آذربايجان غربی، ايران
نحوه کشته‌شدن: نحوه اعدام نا مشخص
اتهامات: اتهام نامعلوم

ملاحظات

خبر اعدام آقای جاسم دلنشین (معروف به ملا جاسم اسماعیلی) و سه نفر دیگر، به نقل از سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان درسایت اینترنتی پیک ایران (۶ مهر ١٣٨۴) منتشر شد. اطلاعت تکمیلی در این‌باره از  نامه آقای عثمان مصطفی‌پور، هم‌پرونده‌ای جاسم دلنشین به احمد شهید، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در مورد ایران، (کمپین دفاع از زندانیان سیاسی و مدنی، ۲۵ آذر ۱۳۹۰) و مصاحبه بنیاد عبدالرحمن برومند با یکی از اعضای حزب دمکرات کردستان ایران برپایه اطلاعات موجود در آرشیو این حزب (مصاحبه بنیاد) گردآوری شده است.

آقای جاسم دلنشین جوان کرد، مجرد و اهل روستای واربلندی از توابع شهرستان ارومیه بود. او تحصیلات حوزوی داشت و روحانی اهل سنت بود. به گفته یکی از اعضای حزب دمکرات کردستان ایران، آقای دلنشین در سال ۱۳۶۱ به حزب دمکرات کردستان ایران پیوست و به عنوان یکی از فرماندهان نظامی حزب در ارومیه و مناطق اطراف آن فعالیت می‌کرد (مصاحبه بنیاد).

حزب دموکرات کردستان ايران در سال ١٣٢۴ با هدف خودمختاری برای کردستان در شمال غربی ایران تأسیس   شد.  پس از انقلاب اسلامی، اختلافات بین دولت جمهوری اسلامی شیعه و استان عمدتاً سنی‌نشین کردستان در مورد حقوق و نقش اقلیتها در تدوین  قانون اساسی، تعیین مذهب شیعه به عنوان دین رسمی کشور، و مخصوصا مساله خودمختاری کردستان به درگیریهایی شدید و گاه مسلحانه بین سپاه پاسداران و پیشمرگان (قوای مسلح حزب دمکرات کردستان) انجامید. حزب دموکرات کردستان رفراندم ١٢ فروردین را تحریم کرد.  آیت‌الله خمینی در روز ٢٨ مرداد ١٣۵٨ حزب دمکرات کردستان را «غیر رسمی و غیر قانونی» اعلام کرد و آن را «حزب شیطان» خواند. اعدامهای دسته جمعی و نبرد سخت مسلحانه تا ماه‌ها در منطقه ادامه داشت. در طی ۴ سال بعد، حزب دمکرات قدرت خود را در ناحیه تا حد زیادی از دست داد.  چند تن از رهبران حزب دموکرات کردستان ترور شده‌اند.

دستگیری و بازداشت

به گفته یکی از اعضای حزب دمکرات کردستان، در۲۳ تیرماه ۱۳۷۰، آقای دلنشین به همراه یک تیم شش نفره از پیشمرگه‌های حزب دمکرات در منطقه ارومیه مشغول فعالیت تشکیلاتی بود که مورد حمله سپاه پاسداران قرار گرفتند (مصاحبه بنیاد). به نوشته یکی از اعضای این تیم، آقای دلنشین و سه نفر دیگر از پیشمرگه‌‌ها توسط نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در منطقه دره آسن گران ترگور ارومیه دستگیر شدند و دو نفر دیگر از اعضای تیم نیز در جریان درگیری کشته شدند (نامه عثمان مصطفی‌پور به احمد شهید، کمپین دفاع از زندانیان سیاسی و مدنی ).

از جزییات محل نگهداری آقای دلنشین اطلاع بلاواسطه‌ای در دست نیست، اما هم‌پرونده‌ایش در نامه به آقای احمد شهید، گفته است که شش ماه را در سلول‌های انفرادی سپاه و اداره اطلاعات ارومیه سپری کرده و در ۱۸ دی ماه ۱۳۷۰ به زندان مرکزی ارومیه منتقل شده و دوستان خود را برای اولین بار ملاقات کرده است. به گفته او در طول شش ماه، از سوی بازجویانش مورد شکنجه، توهین وآزار جسمی و روحی قرار داشته است و حق تماس و ملاقات با خانواده و وکیلش را نداشته است (نامه عثمان مصطفی‌پور به احمد شهید، کمپین دفاع از زندانیان سیاسی و مدنی .

دادگاه

به  گفته یکی از متهمان این پرونده، دادگاه در پنجم بهمن ۱۳۷۰، آقای دلنشین و هم‌پرونده‌ایهایش را محاکمه کرد. از جزئيات محاکمه وی اطلاع بیشتری در دست نیست (نامه عثمان مصطفی‌پور).  

اتهامات

به گفته سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان، اتهام آقای دلنشین «همکاری با حزب دموکرات کردستان ایران» بوده است (پیک ایران).  در شرایطی که حداقل تضمین‌های دادرسی رعایت نمی شود و متهمان از یک محاکمه منصفانه محرومند، صحت جرایمی که به آنها نسبت داده می شود مسلم و قطعی نیست.

مدارک و شواهد

از مدارک و شواهد ارائه شده در دادگاه آقای دلنشین اطلاعی در دست نیست.

دفاعیات

از دفاعیات آقای دلنشین اطلاعی در دست نیست. بنابر نامه یکی از این متهمان این پرونده به احمد شهید، دادگاه اجازه حضور وکیلی انتخابی را نداده بود و برای متهمان وکیل تسخیری تعیین کرده بود (نامه عثمان مصطفی‌پور به احمد شهید، کمپین حمایت از زندانیان سیاسی).

حکم

دادگاه، آقای جاسم دلنشین و دو متهم دیگر این پرونده را به اعدام محکوم کرد. به گفته یکی از متهمان، حکم اعدام چند ماه پس از برگزاری دادگاه به آقای دلنشین ابلاغ شد. او در تابستان سال ۱۳۷۱ در زندان مرکزی ارومیه اعدام شد (نامه عثمان مصطفی‌پور به احمد شهید، کمپین حمایت از زندانیان سیاسی). جنازه آقای دلنشین به خانواده‌اش تحویل داده نشد (مصاحبه بنیاد).

تصحیح و یا تکمیل کنید